Wandelen in Wallonië: naar de oude melkerij van Boubou in Dolembreux

In mijn wandelingen in de Ardennen ben ik altijd gespaard gebleven van kleine valpartijen, maar de wandeling naar Le Boubou maakte daar een einde aan met een grote climax. Maar liefst vijf keer ging ik tegen de vlakte. Meestal een uitschuiver door een combinatie van de gladde ondergrond en steile hellingen of dalingen landend op mijn achterwerk, één enkele keer een hardere smak aan de oever van een beek waar ik op mijn linkerarm viel. Het moge dus wel duidelijk zijn dat deze wandeling in de winter niet zonder risico is!

Van mijn erf

Mijn wandelingen in de Ardennen brengt me naar de kleinste dorpjes in Wallonië en ook deze keer was een klein dorpje de startplek van mijn wandelplezier: Dolembreux. Hier begint de wandeling in de buurt van een kerkhof en een klein schooltje en is het even zoeken naar de juiste weg. De route loopt namelijk langs een erf waar je ogenschijnlijk niet door mag. Het leven is echter aan de durvers en op het erf ontdek ik een klein paadje dat me naar een servitude brengt. Dolembreux is een verrassend groene omgeving en dat vertaalt zich naar veel weilanden en akkers. Ondanks het zachte winterweer stonden de koeien allemaal op stal en dus waren de afgevallen bladeren mijn voornaamste reisgezel op dit dagje wandelen. De omgeving van Dolembreux is voorzien van talloze glooiingen en elke meter gaat wel naar boven of naar beneden, hetzij in kleine hoeveelheden. Dit zorgt ervoor dat weilanden nooit vlak zijn, maar wel schilderachtige heuveltjes vormen. Het zijn deze weilanden die de voornaamste blikvanger zijn in de eerste helft van de wandeling. 

Deze eerste helft kent een eerder klassiek landschapspatroon met weilanden, afgewisseld met trage wegen, akkers en kleine stukjes door het bos. Net zoals vorige week zijn de paden weer heel erg modderig, maar gelukkig blijf ik deze keer wel bespaard van verrassingen. Deze keer dus geen pad dat een transformatie heeft ondergaan tot tijdelijke beek. Dat neemt echter niet weg dat het soms lastig wandelen is door al die modder en plassen onderweg. Een plaatselijke boer heeft besloten om een handje te helpen en heeft zijn mesthoop gedeeltelijk op een wandelpad geplaatst waardoor het pad is bezaaid met een drekachtige smurrie. Leuk is anders... 

Avontuurlijke wandelen

Als de wandeling niet avontuurlijk genoeg is, besluit ik om zelf ongewild de wandeling avontuurlijker te maken wanneer ik na acht kilometer een verkeerde route neem in het gehucht Hayen. Ik stap een wei binnen in de overtuiging dat dit de juiste weg is, maar prikkeldraad verspert mijn weg en dan besef ik dat ik niet op het goede pad ben. Er komt een stukje padvinderij aan te pas om over de prikkeldraad te kruipen en via het aanpalende bos naar beneden te gaan waar ik uiteindelijk terug op het juiste pad beland. Daarna volgt er een afdaling naar Méry via het bos en dit dorpje deelt deze wandeling mooi in tweeën. De Ourthe stroomt majestueus langs Méry en het is de ideale stopplaats om even te rusten. Op deze kerstdag was echter alles toe en zat er voor mij niks anders op om verder te gaan. 

Vanaf Méry begint de steile beklimming naar de oude melkerij van Le Boubou. Eerst via trappen in het dorpje zelf, maar daarna via een klein bospad dat betere tijden heeft gekend. Door de modder en steile hellingsgraad is het voor mij soms een echte uitdaging om naar boven te geraken. Zelfs met hulp van handen en voeten kost het me ettelijke pogingen om op bepaalde stukken letterlijk naar boven te kruipen. Daarna gaat het pad al zigzaggend naar boven en is het wat gemakkelijker - al is dat heel relatief - om het uitkijkpunt over Méry te bereiken. 

In al mijn wandelingen naar de Ardennen dit jaar was deze beklimming toch wel de zwaarste, vooral dankzij de omnipresente modder dat het bospad de allures gaf van een glijbaan. Daarna gaat het richting Le Boubou, de oude melkerij die in verval is geraakt. Nu ben ik beland in het woud van Bois des Manants waar een bladerdeken de grond bedekt. Na het tweede uitkijkpunt over Méry begint een scherpe daling over een kriskras van onzichtbaar en eigenlijk onbestaande paadjes en op korte tijd ben ik hier een paar keer gevallen met als enige schade mijn gekrenkte eer. De afdaling is vrij steil en is volgens mij zelfs bij goed weer niet gemakkelijk. 

Ravijnwandeling

Na een bruggetje over de beek Ruisseau de Chawresse gaat het terug naar omhoog en verandert de wandeling in een ravijnklim. Het bospad klimt namelijk zienderogen terwijl de beek beneden lustig blijft verder stromen totdat het hoogteverschil tussen de twee tientallen meters bedraagt. Het is ook hier dat je twee grotten kan vinden en een verdwijngat waar een andere beek ondergronds verdwijnt. Met de gevallen bladeren levert dit wel pittoreske beelden op. Na deze beklimmingen gaat het weer naar beneden en wandel ik naast de Ruisseau de Chawresse en moet ik zelfs twee keer door de beek waden om verder te gaan. Ondanks de aanwezigheid van kleine stenen besluit ik om door de beek te stappen omdat ik niet het risico wil lopen om te vallen in de beek gezien mijn twijfelachtige parcours tot dusver op dit vlak. Daarna kent het pad nog een venijnige helling en beland ik terug op een verharde weg. Via het bos neem ik een geïmproviseerde weg en kom ik zowaar nog wat heidelandschap tegen waar kleurrijke struiken een schril contract vormen met de talloze Ardense naaldbomen. 

Het einde van de wandeling gaat terug richting Dolembreux en daar zit nog een spectaculaire afdaling bij. Dit gaat wel erg scherp naar beneden, maar deze keer kom ik wel zonder kleerscheuren naar beneden. Daarna wandel ik terug naar boven via een stukje bos waar het Bois des Manats later terug wordt ingeruild voor de weidelandschappen bij het begin van de wandeling. Via servitudes navigeer ik de laatste twee kilometer terug naar het startpunt waar een niet zo wandelgezinde boer een wandelpoortje heeft gebarricadeerd voor zijn wei en er rest me geen andere optie om via een grote poort in de wei te klimmen. Eenmaal de wei doorkruist blijkt ook het andere wandelpoortje van miniformaat te zijn, maar met wat wringwerk lukt het ook. Tot slot keer ik via een servitude op het erf van bij het begin van de wandeling terug naar mijn wagen. 

Conclusie

De eerste helft van deze wandeling kan je categoriseren onder de noemer 'verplicht nummertje' en wordt vooral gekenmerkt door het feit dat bijna elke meter wel naar omhoog of omlaag gaat. Het is de tweede helft van deze wandeling die de echte ster is met een stevige beklimming naar de oude melkerij van Boubou en een prachtig traject langs de Ruisseau de Chawresse waar de wandeling eruitziet als een ravijnwandeling. Door de steile beklimmingen en afdalingen is de kans op valpartijen helaas wel reëel (in de winter). 

Dit was 2019 in film

Filmjaar 2019

Mijn bioscoopbezoek is ten opzichte van 2017 significant gedaald en daar zijn een aantal redenen voor. 2018 en de eerste helft van 2019 vond ik niet meteen hoogstaand qua cinema, andere hobby's zoals fotografie en de beperkte speeltijd van kleinere films in de zogenaamde arthouse zalen. Er lijkt echter een kentering te komen want in november en december ben ik bijna elke week een film gaan bekijken en de kwaliteit van elke film was zonder meer goed te noemen. 

Het voorjaar wordt traditiegetrouw gedomineerd door films die genomineerd zijn voor de Oscars, maar dit jaar was het vet van de soep op dit vlak. Het schitterende Roma werd door Netflix gekocht en werd daarom door het grote publiek nillens willens genegeerd. Dit Mexicaanse drama in zwart-wit verdient het om op een groot scherm bekeken te worden. Het historische kostuumdrama annex komedie The Favourite was een leuke verrassing, Green Book was eveneens een leuke feel good movie, maar wel erg clichématig om het beeldje van beste film in de wacht te slepen. 

Het voorjaar betekende geen drukke periode in mijn filmagenda, want ik was slechts naar zeven films gaan kijken tussen maart en augustus. Positieve opstekers waren hier de biopic Stan & Ollie die helaas helemaal geflopt is in de zalen en Vice waar een onherkenbare Christian Bale gestalte geeft aan de Amerikaanse republikeinse politicus Dick Cheney. In het najaar werd het dus drukker in mijn filmagenda met vooral de nadruk op de laatste twee maanden. In september en oktober was het wat kalmer, maar maakte Once Upon a Time... in Hollywood wel een stevige indruk. Qua cinematografie bewijst Tarantino dat hij vooruitgang boekt en wat mij betreft verdient de film een prijs voor zijn sublieme beeldspel. 

Teleurstellingen en toppers

Bij de twintig films die ik in 2019 heb bekeken, zijn er niet onmiddellijk teleurstellingen te noteren. Een film waarvan ik misschien wel wat meer van had verwacht, is de Vlaamse film Torpedo. De film begint nochtans sterk met een imponerende openingscène, maar kent daarna een overdreven, bijna kolderieke stijl waardoor het moeilijk is om mee te leven op de dramatische momenten. Uit het Hollywood-aanbod had ik meer verwacht van It: Chapter Two en John Wick 3 - Parabellum. Goede films in hun genre, maar hun voorgangers waren zo goed dat het naar meer smaakte en dat kwam nu slechts in gedeeltelijke porties. 

Bij de toppers van 2019 zijn er een heel aantal films te noteren. De film die mij het meest verraste in positieve zin was de superheldenfilm Avengers: Endgame. Dit is entertainment zoals entertainment hoort te zijn en het pretendeert ook niks meer te zijn dan dat. Netflix pakt dit eindjaar uit met een fantastisch triumviraat in de vorm van Martin Scorsese's The Irishman, Marriage Story en The Two Popes. The Irishman is de meest bekende en ook de meest tot de verbeelding sprekende film met een cast van gerenommeerde acteurs zoals Robert de Niro, Al Pacino en de nimmer slecht acterende Joe Pesci. Toch is het Marriage Story dat voor mij de beste film van het jaar is en valt te omschrijven als een liefdesbrief over een scheiding. The Two Popes was voor mij net iets te veel toneelstuk om indruk op mij te maken. 

Beoordelingen

Uitstekend (ongelofelijke filmbelevenis):

- Marriage Story

- Roma

- Once upon a Time... in Hollywood

Goed (oprecht van genoten):

- The Favourite

- Green Book

- Stan & Ollie

- Vice 

- Avengers: Endgame

- Joker

- Le Mans '66

- The Irishman

- Star Wars: The Rise of Skywalker

Matig (geen grote gebreken, maar ook niet schitterend):

- Pet Sematery

- Rocketman

- John Wick 3: Parabellum

- Yesterday

- It: Chapter Two

- Knives Out

- The Two Popes

Slecht (hiervan moet ik gapen):

- Torpedo

Wandelen in Walllonië: Naar de vallei van La Tolifaz

Eén van de nieuwste parcours op originelewandelingen.be is naar de vallei van La Tolifaz. Dit is een wandeling in de buurt van Spa waar de Eau Rouge - of ook wel bekend als La Tolifaz - de leidraad vormt van deze wandeling. Je vindt er diverse kleinere watervalletjes onderweg met als koninginnenstuk een iets grotere waterval aan een houten brug die dan beneden verdwijnt in een kloof en vijftig meter lager in de Eau Rouge stroomt. Een kloof afdalen in België? Het kan dus. 

Naar boven

La Reid vormt de startplek van deze wandeling en de regio hier kent een geaccidenteerd verloop waar verschillende waterlopen hun weg vinden met als beroemdste attractiepleister de watervallen van Coo. Het is dan ook geen verrassing dat water een belangrijk onderdeel is van deze wandeling, althans in de winter. De meeste waterlopen worden namelijk gevoed door regenwater en in de zomer blijft er van al dat regenwater amper of niets over. In de winter daarentegen is het water in overvloed aanwezig. 

De start bij de kerk van La Reid wordt meteen gevolgd door een steile klim naar boven waar je een bescheiden panorama krijgt over het dorpje. De klim naar boven is met ruim zestig meter niet buitensporig veel, maar de stenen ondergrond maakt het toch wat moeilijker om naar boven te komen. Het bankje dat bovenaan staat, is dan een welgekomen plek om even te rusten, ondanks dat de wandeling nauwelijks 1,2 kilometer ver is. Daarna gaat het terug naar beneden en volg je het pad van een beekje waar je net langs loopt. Na ongeveer drie kilometer wacht er een verrassing van formaat. 

Nattevoetenwandeling

Ter hoogte van drie kilometer wandel je door een weiland tot aan een paadje dat naast enkele weides loopt. Groot is echter mijn verbijstering wanneer ik zie dat dit paadje is getransformeerd tot een heuse beek want het is niet mogelijk om langs de randen te wandelen. Ik kan nog wel over prikkeldraad kruipen om langs een weide te stappen, maar ik respecteer het principe van privébezit en er zit dus niks anders op om door deze beek te stappen. Het water is zelfs behoorlijk diep en komt in de buurt van mijn knieën. 

Een weg banen langs de rand is ook niet mogelijk omdat het volgroeid is met struiken en planten en de sporen aan mijn hand verraden dat het planten zijn van een doornige soort. Deze tijdelijke beek is enkele honderden meters lang en ik kom dus met behoorlijk natte voeten uit het water. Ondanks deze winterperiode heb ik geluk met het weer en is het een erg zachte negen graden met nauwelijks wind waardoor de natte voeten toch relatief snel kunnen opdrogen. 

Door bos naar de kloof

Na dit natte-voeten-intermezzo gaat het weer richting omhoog langs het Bois de Rohaimont. Deze bossen bestaan uit heel brede paden wat het eenvoudig maakt om naar boven te wandelen, hoewel het winterweer ook hier talloze plassen heeft gemaakt. De brede paden worden namelijk ook gebruikt door tractors en andere voertuigen waardoor hun sporen kleine kanaaltjes vormen op de wandelpaden. Het is ook de eerste keer dat ik iemand anders zie wanneer een oudere dame haar honden uitlaat met maar liefst vier honden aan de leiband. 

Het bos wordt na 7,5 kilometer verruild voor een scherpe afdaling naar beneden van ongeveer negentig meter. Het kleine pad loopt zigzag naar beneden en is niet ruim bemeten. Voorzichtigheid is geboden door de stenen ondergrond waarbij uitstekende keien wel eens voor ongemak durven zorgen. Bovendien loopt langs het pad een prikkeldraad waar je liever niet op valt. Vervolgens volgt de wandeling een kleine lus langs de Eau Rouge en gaat het lichtjes terug naar boven waar op ongeveer 10,5 kilometer een houten brug is met de grootste waterval van de wandeling. 

Canyoning

Ik hield even halt bij de waterval voor een fotostop, maar niets vermoedend wandelde ik rustig verder toen plots de Wikiloc app melding maakte dat ik moest terugkeren. Het blijkt namelijk dat bij deze wandeling je recht naar beneden gaat wanneer je de grote waterval bij de houten brug tegenkomt. Op dat moment ging ik met mijn handen toch even door het haar, want het gaat hier wel erg scherp naar beneden in deze kloof. Tijd voor een stukje canyoning dus, al klinkt dit veel spectaculairder dan het in werkelijkheid is. 

Het is dus de bedoeling dat je rechts van de waterval mee naar beneden gaat en - geloof het of niet - maar hier is vroeger zelfs een pad voor gemaakt voorzien van trappen. Dit pad is echter in de vergetelheid geraakt en dat maakt het net wat avontuurlijker om naar beneden te gaan. Het moeilijkste stuk is het begin waar je via het houten bruggetje naar het begin van de kloof daalt. Hier zit toch wat hoogteverschil op en de gapende kloof laat zich niet zo gemakkelijk overwinnen. Een omvergevallen boom brengt soelaas en dient als geïmproviseerd object om naar rechts te glijden. De rest van het pad is een stuk gemakkelijker om te dalen, al blijft het opletten waar je je voeten zet. 

Beneden wacht de Eau Rouge op je waar een klein watervalletje het slotstuk vormt van deze kleine canyonervaring. Hierna moet je links van de Eau Rouge blijven en kom je een paar minuutjes later een grotere brug tegen en ben je terug op een grote weg. De Wikiloc app was echter niet zo duidelijk en ik stak de Eau Rouge over - terug met natte voeten tot gevolg - om het juiste pad te vinden. Totaal overbodig dus, want ik had dus net zo goed aan de linkerkant van de Eau Rouge kunnen blijven. 

Bos en servitudes

Tussen kilometer elf en achttien is deze wandeling een tikkeltje saaier want er volgt dan opnieuw een klein stukje bos en wordt het tenslotte afgesloten door een kriskras van servitudes die langs weides passeren. Het gaat hier ook een heel stuk omhoog, maar dit is onverwacht vrij gemakkelijk te doen omdat de bospaadjes breed en verhard zijn en geen stenen ondergrond kennen. Door de vele regenval moet je wel rekenen op heel erg veel modder op de servitudes en uiteraard heel veel plassen. 

Geen twee zonder drie op deze wandeling en alweer vind ik op één van de servitudes een pad dat getransformeerd is tot een beek. Hier kan je wel met heel erg veel moeite langs de randen passeren, maar ik kies voor de gemakkelijkheidsoplossing en stap alweer door deze tijdelijke beek annex servitude met natte voeten als cadeautje. 

Onverwacht passeer ik ook het bordje van de Ninglinspo, een riviertje dat de basis vormt voor naar verluidt één van de mooiste wandelingen in de Ardennen. Dat zal echter voor een andere keer zijn, want in deze donkere winterperiode is er slechts acht uur zonlicht en moet ik zeker op tijd arriveren. 

Conclusie

Dit was voor mij een leuke wandeling die me absoluut deugd heeft gedaan, maar niet vrij is van gebreken. Het gedeelte tussen kilometer elf en achttien is eerder saai en er mochten zeker minder plassen liggen. Het pad dat tot beek was getransformeerd kwam wel heel onverwacht. Als je echter geen schrik hebt van wat natte voeten is dit een mooie wandeling waar je redelijk wat kleine watervalletjes ziet en aan de beginselen van canyoning doet. Voor de avontuurlijkere wandelaar zeker het overwegen waard!

Voor navigatie van de route heb ik gebruik gemaakt van deze route op de app van Wikiloc. 

De overige wandelingen van 2019 in een notendop

Ik heb de gewoonte om een verslag te schrijven van elke wandeling die ik doe, maar soms glippen er wel eens een aantal door de mazen van het net. Onder het motto beter laat dan nooit vind je hier een beknopt verslag van deze vergeten wandelingen. 

De voerstreek

Een wandeling afkomstig van originelewandelingen.be die je door de prachtige groene weilanden van de Voerstreek brengt. Het groene landschap domineert de omgeving en er worden ook verrassend veel hoogtemeters gedaan. Een echte aanrader als je de bossen even beu bent gezien!

Startplaats: 's Gravenvoeren

Aantal kilometer: 18

Info: https://nl.wikiloc.com/routes-wandelen/20-04-2014-gravenvoeren-6640988

Wijngaarden en wildernissen in het Hageland

Ook deze wandeling vind je terug op originelewandelingen.be en brengt je naar het heuvelachtige landschap van het Hageland waar je nog bescheiden wijngaarden vindt. Dit was één van de meer drassige wandelingen dit jaar, zeker in het gedeelte dat een broek doorkruist. Deze vond ik persoonlijk iets minder interessant om te doen. 

Startplaats: Houwaart

Aantal kilometer: 13

Info: https://www.routeyou.com/nl-be/route/view/6587269/recreatieve-wandelroute/houwaart-wijngaarden-en-wildernis-in-het-hageland

Demervallei en Demerbroek

Het moge duidelijk zijn dat originelewandelingen.be mijn eerste bron is die ik raadpleeg wanneer ik op zoek ben naar wandelplezier. Ook deze wandeling is hiervan afkomstig en is wat mij betreft een verrassende topper geworden. De wandeling is vrij kort, maar brengt je wel door mooie gebieden zoals heide waar koeien vrij rustig staan te grazen en een korte, maar uitdagende passage door een broek waar het even zoeken is naar het juiste pad. 

Startplaats: Zichem

Aantal kilometer: 12

Info:https://www.routeyou.com/nl-be/route/view/335642/recreatieve-wandelroute/zichem-demervallei-en-demerbroek-wandeling

Stadswandeling Leuven

Wandelen moet per definitie niet altijd in de vrije natuur en een stadswandeling is soms ook leuk om te doen. Deze stadswandeling van Leuven is dat helaas echter niet, want het parcours kent te veel minpunten. Het laat enkele interessante plekjes van Leuven zien, maar brengt je ook naar wijken waar niks is te zien en de wandeling bestaat uit (te) veel lussen. 

Startplaats: Leuven

Aantal kilometer: 18

Info: https://www.routeyou.com/nl-be/route/view/5830947/wandelroute/leuven-stadswandeling

Stadswandeling Mechelen

Een voorbeeld van hoe een stadswandeling er wel moet uitzien, is dit exemplaar voor Mechelen. Deze wandeling loodst de wandelaar door alle interessante plekjes van Mechelen zoals het leuke Dijlepad en door enkele parken. De wandeling verlaat ook de stadskern en brengt je naar de Zenne voor een kleine dosis natuur. 

Startplaats: Mechelen

Aantal kilometer: 22

Info:https://www.routeyou.com/nl-be/route/view/6434383/wandelroute/axg-station-mechelen-stadswandeling-mechelen-naar-knooppunten-terug-stadswandeling-na

Tussen Herentals en Grobbendonk

Eén van de mindere wandelingen die ik dit jaar heb gedaan. Deze wandeling gaat voornamelijk door bossen en trage wegen en schittert slechts één maal met een oude watermolen als mooie locatie. Verder is deze wandeling vrij doordeweeks. 

Startplaats: Herentals

Aantal kilometer: 15

Info: https://www.routeyou.com/nl-be/route/view/5295246/recreatieve-wandelroute/tussen-herentals-en-grobbendonk

Belse heiden en broeken

Eéntje in de categorie voor een zondagochtend met de hond. Deze wandeling is onderdeel van een langere wandeling die je ook op - hoe kan het ook anders - originelewandelingen.be vindt. De wandeling start aan het sport- en recreatiedomein de Lissevijver en gaat langs de heiden en broeken van Bel met af en toe een verdwaalde zandduin. Net zoals de wandeling tussen Herentals en Grobbendonk is dit exemplaar vrij doordeweeks.

Startplaats: Bel (Geel)

Aantal kilometer: 8

Info: 

Sportimonium en museum De Reede

Een maandje geleden heb ik op de Antwerpse boekenbeurs een Museumpas gekocht en met het steeds slechter wordende herfstweer heb ik onlangs van de pas gebruik gemaakt om twee musea te bezoeken. Een week geleden was dat Sportimonium in Zemst en onlangs het Antwerpse museum De Reede. Hier blijkt dat het ene museumbezoekje het andere niet is...

Sportimonium

Sportimonium is een klein museum dat onderdeel is van het recreatiedomein De Plage dat eveneens een strand en een grote zwemplas bevat. Sportimonium is door de IOC erkend als sportmuseum en is in België daarmee enig in zijn soort. De locatie doet alleszins anders vermoeden want de permanente collectie is tentoongesteld in de voormalige kleedkamers van het recreatiedomein. Daarnaast is er ook nog een interactief gedeelte waar bezoekers zelf aan de slag kunnen met bijvoorbeeld volksspelen en andere activiteiten. 

De permanente tentoonstelling is eerder klein en kan je op een klein half uurtje bekijken. De aandachtige bezoeker doet er een uur over, maar houdt het daarna ook wel voor bekeken. Deze collectie vertelt het verhaal van het ontstaan van spel en sport en elke grote sport wordt kort besproken met meestal enkele historische attributen. Een tijdsas is het beginpunt van het museum en illustreert op gedetailleerde wijze de ontstaansgeschiedenis van spel en sport en start enkele duizenden jaren voor de start van onze tijdsrekening en eindigt met de sport van vandaag. De tijdsas loopt over vele meters aan de weerszijden van twee muren en is wel erg lang om uit te lezen.

Daarna kom je in de kleedkamers en hier wordt veel aandacht gespendeerd aan de grote Europese sporten zoals voetbal, wielrennen, zwemmen, tennis, atletiek en vele anderen. Bij elke sport wordt uitgelegd hoe die is ontstaan en zie je ook enkele historische attributen. Er wordt ook stilgestaan bij de volkse aard van sommige sporten en zo leer je dat bowling ontstaan is uit de volkssport beugelen. De structuur van de tentoonstelling is willekeurig opgebouwd en een thematische opbouw moet je dus niet zoeken.

De collectie is eerder statisch, maar af en toe vind je ook interactieve elementen in de tentoonstellingen. Zo zijn er sporadisch beeldfragmenten te zien van een aantal sporten en vind je ook geluidsfragmenten zoals een interview met Raymond Ceulemans die op zijn 31ste zowat alles gewonnen heeft wat er te winnen valt in het biljartwereldje. Het fleurt Sportimonium een beetje op, maar helaas niet veel. De algemene teneur is dat Sportimonium toch wel wat klein is en (een tikkeltje) saai.

Voor gezinnen met kinderen of wat actievere uitstappen is er dus naast de permanente collectie een vleugel waar je zelf sporten kan beoefenen. Aangezien ik alleen was, heb ik me hier niet aan gewaagd. Het viel me trouwens ook op dat ik op een regenachtige zondag de enige bezoeker was in Sportimonium. Een populair museum is dit dus allerminst en ik kan de afwezigen helaas geen ongelijk geven...

Museum De Reede
Het tweede museumbezoek brengt me naar Antwerpen waar vlakbij het MAS één van Antwerpens jongste musea is gevestigd: museum De Reede. De Nederlandse kunstverzamelaar Harry Rutten kocht jaren aan een stuk lukraak grafische beeldende kunst met schetsen, etsen, prenten, lithografieën en gravures. Dit leverde een imponerende collectie op die uiteindelijk leidde tot de geboorte van dit museum in 2017.

Net als Sportimonium is museum De Reede een kleinschalig museum, maar weet het wel indruk te maken met een mooie, moderne afwerking in het historisch centrum van Antwerpen aan de kaaien. De tijdelijke collectie bevindt zich op het gelijkvloers en wordt om de vier maanden vernieuwd. Tot vorige maand stonden hier schetsen van Picasso, maar toen ik het museum bezocht, werd dit helaas vervangen door het werk van drie Italiaanse cartoonisten. De begeleidende brochure doet dienst als gids en vertelt op een bondige manier de biografie van deze drie cartoonisten en vertelt ook meer over hun werk dat wordt tentoongesteld. Leuk om even te bekijken, maar het echte werk staat toch één verdieping hoger.

Hier vind je namelijk de permanente collectie die in het teken staat van beeldende grafische kunst van drie artiesten: Edvard Munch, Francisco Goya en de Belg Félicien Rops. Het werk van Goya vormt de hoofdmoot van het museum met tientallen gravures die in een viertal thema's zijn gebundeld. Eéntje handelt over stierenvechten, terwijl de andere een aanklacht is tegen de kerk en de samenleving. Bij het begin van het bezoek moet je kiezen uit twee brochures die als gids dienen en hier kan je best voor de algemene gids gaan. De gids is weliswaar gedateerd (sommige stukken zijn namelijk vervangen) maar biedt een vrij compleet overzicht van de gehele collectie.

Het loont de moeite om elk werk grondig te bekijken en de gids vertelt op een bondige manier de essentie van elk werk. Kleine poses van de uiteen staande voeten van een dame vertellen een ander verhaal dan de rest van haar afkeurende houding ten opzichte van een geïnteresseerde man die haar behaagt. Het museum is helaas vrij duister waardoor het soms moeilijk is om details op een gravure te ontdekken.

De meest in het oog springende naam is uiteraard die van Edvard Munch die met 'De schreeuw' één van de meest iconische werken uit de (recente) geschiedenis heeft geschilderd. In sommige gravures vind je de dramatische stijl van deze iconische artiest terug. De vrouw is een centraal thema in veel werken van Munch en dat wordt niet altijd flatterend afgebeeld. Nochtans zijn er ook indrukwekkende portretten bij die een stuk alledaagser eruitzien.

De derde artiest die in de kijker staat is de ietwat onbekende Belgische artiest Félicien Rops die net als Goya uit een anti-establishment thema werkt. In zijn etsen vinden we eveneens een aanklacht tegen de clerus en hypocriete samenleving. Zijn werk is het meest controversieel met vrij veel etsen die satan als thema hebben waar vrouwen wellustig deze engel des doods aanbidden. Persoonlijk vond ik deze werken wat minder interessant, maar nog steeds de moeite waard. 

Wandelen in Vlaanderen: een rondje in de omgeving van Knokke en het Zwin

Het natuurreservaat het Zwin is beroemd omwille van de vele vogels die er hun verblijfplaats van hebben gemaakt, maar deze plek leent er zich ook uitstekend toe om te wandelen. De omgeving rond Knokke en het Zwin is namelijk verrassend divers en weet in aangename zin te verrassen. De wandeling combineert moeiteloos polders en veldwegen met duinen en strand en gooit er af en toe ook een kleine verrassing bij. Een mooi parcours dus voor elke natuurliefhebber. 

Bezoekerscentrum

Deze wandeling heb ik gevonden op de site van Wikiloc en brengt je naar het bezoekerscentrum van het Zwin. Parkeren is er niet goedkoop en je betaalt maar liefst elf euro voor een dagje parking. Er is een goedkoper alternatief voorzien in de vorm van een busverbinding, maar die is in het weekend niet frequent actief en bovendien moet je de wagen ergens anders parkeren in Knokke en daar is het ook niet goedkoop. 

De wandeling verloopt voor alle duidelijkheid dus niet door het Zwin zelf, maar in de omgeving van het Zwin en Knokke (waar je dwars door Knokke-Zoute loopt). Het parcours begint bij de kleine weg die de auto's gebruiken om toe te komen, maar je nu in omgekeerde richting bewandelt. Bij een eenzame villa gaat het linksaf en word je onmiddellijk op een typisch West-Vlaams landschap begroet: modderige paadjes met enerzijds veel akkers en weilanden en anderzijds dijken. Door de hevige regenval van de afgelopen dagen zijn deze paden slecht bewandelbaar en kost het soms wat moeite om een goede tred te handhaven. 

Monotoon verloop

Qua afstand is deze wandeling ruim achttien kilometer waarbij vooral de laatste kilometers zwaarder zijn dan initieel gedacht omdat je hier voornamelijk door duinen en strand loopt. Voor het zover is, accentueert de eerste helft van de wandeling zich op het landelijke karakter van Knokke. Het parcours bestaat voornamelijk uit veldwegen, trage wegen en kasseiwegen. Dit zijn zaken die je in elke West-Vlaamse gemeente kan verwachten en zijn niet meteen redenen om deze wandeling te ondernemen. 

Knokke weet zich echter een klein beetje te onderscheiden van andere West-Vlaamse gemeentes omdat het één van de duurste gemeentes is in België. Je ziet dus met de regelmaat van de klok een Porsche opduiken en hoeves hier zijn net even iets groter en duurder dan de typische boerderijen die je in de rest van België vindt. De eerste helft van deze wandeling kent dus een eerder monotoon verloop, maar de tweede helft biedt diversiteit in overschot. 

Divers landschap

Ongeveer halfweg beland je in Knokke-Zoute en daarna wordt de wandeling er alleen maar mooier op. Totaal onverwacht is er namelijk een stuk bos dat vele minitoppen herbergt die slechts op enkele meters van elkaar liggen. Het is een abrupt verschil met de veldwegen en akkers die je daarvoor hebt doorkruist. Het bos is niet erg groot, maar gaat wel erg snel op en af waardoor het een leuke afwisseling is met de eerder gedane kilometers. 

De diversiteit in het landschap gooit plots hoge ogen, want er is ook een soort van stuk ven waar verschillende houten paden zijn gemaakt en die je dwars door de prachtige natuur van Knokke brengen. Koolmezen zijn druk in het weer om voedsel te zoeken en je staat er naar te kijken op amper een paar meter afstand. Even later gaat het dan terug richting het Zwin en loop je door weilanden waar schuwe koeien onrustig worden als ze wandelaars zien. 

Hoogtepunt

Wanneer je een wandeling maakt in de buurt van Knokke en het Zwin kom je uiteraard voor de duinen en het strand en het mooiste is voor het laatste bewaard. Het zand van de duinen wordt al muller en dat maakt stappen al wat zwaarder. De glooiingen van het duinenlandschap zijn echter een prachtige locatie om te stappen en het struikgewas biedt nog verrassend veel groen in december. Na de duinen volgt er een heel stuk op het strand van Knokke. 

Op een zachte zaterdag in december is het nog relatief druk en zijn er voldoende wandelaars, joggers en baasjes van honden die genieten van de rust van het strand. Het zand is net een tikkeltje minder mul dan het duinzand, maar wandelen kost toch net iets meer energie dan normaal. De gezonde zeelucht maakt het dat echter helemaal waard. Na de passage op het strand wordt de Noordzee terug ingeruild voor de duinen om zo terug richting het bezoekerscentrum van het Zwin te gaan. 

Conclusie

De eerste helft van deze wandeling laat zich het best omschrijven als een typisch West-Vlaamse polderwandeling en is niet de grootste publiekstrekker van het Zwin. Als je achttien kilometer wat te veel vindt, is het aangeraden om in dit stuk te snoeien in het kilometeraantal. De echte hoogtepunten bevinden zich in de tweede helft van deze wandeling met een kort stukje bos, houten paden door veengebied en uiteraard de duinen en het strand van de Noordzee. 

Deze wandeling heeft misschien niet het spectaculaire karakter van een uitdagende Ardennenwandeling, maar biedt wel evenveel wandel plezier en diversiteit.  

Wandelen in Wallonië: het mergelland in Bassenge

In de herfst staat de avontuurlijkheid van mijn wandelingen op een lager pitje, maar dat betekent niet dat er geen mooie wandelingen mogelijk zijn. Integendeel, een gemakkelijkere wandeling zoals het mergelland van Bassenge levert andere plaatjes op en beschikt zelfs over een idyllische schoonheid bij ochtendmist. Daarnaast beschikt het ook over modder, héél erg veel modder. 

Ex-Vlaanderen

Net zoals veel andere wandelingen heb ik de inspiratie voor deze voetentocht gevonden op de website van Originelewandelingen. Bassenge is het startpunt van deze wandeling en behoorde tot 1962 tot Limburg. Bij de toepassing van de taalwetgeving in 1963 is Bassenge verhuisd naar de provincie Luik en kreeg Limburg Voeren in de plaats. Het is dus niet verwonderlijk dat je af en toe stuit op een erg plat Limburgs accent in de dorpskern. 

Bassenge is gelegen in de mergelstreek en deze naam wordt ontleend aan het gelijknamige gesteente dat een mengsel is van kalk en klei. Op deze wandeling kom je na vijf kilometer een actieve groeve tegen waar mergel wordt ontgind en dat is zeker geen alledaags zicht. Daarnaast zijn er ook de beroemde mergelgrotten die in de tweede wereldoorlog veel werden gebruikt om te smokkelen en om kostbare voorwerpen zoals kunst te verstoppen. Het hoofdbestanddeel van deze wandeling zijn echter de uitgestrekte akkers en velden waar boeren ongestoord verder blijven werken. 

Heel erg veel modder

Ik deed deze wandeling op een zonnige zaterdag eind november, maar enkele dagen ervoor had het hevig geregend en dat was te merken. Na de start in de dorpskern van het gehucht Bitsingen gaat het gestaag naar boven en daar floreerden de restanten van de regenval glorieus. De akkers waren getransformeerd tot indrukwekkende modderpoelen waar het soms moeilijk was om een droge zode grond te vinden. 

Op het plateau gaat het gestaag naar boven en beneden en de modderige paden en akkers domineren het uitzicht. Vooral in de ochtend was dit een prachtig zicht met de mist die de weidse akkers op het plateau omringde. Hoewel de akkers na een tijdje wat monotoon kunnen worden, is het wel een mooie afwisseling met andere wandelingen die ik eerder deze zomer heb gedaan. Na vijf kilometer is er dus de indrukwekkende mergelgroeve die zeker en vast een korte stop verdient om bewonderd te worden. 

Kuitenbijter en gevaarlijke afdaling

Ongeveer halfweg de wandeling neemt de wandeling een iets ander karakter aan en net na een spoorwegbrug gaat het plots snel naar boven met een kleine, maar stevige beklimming. Eenmaal boven is er uiteraard opnieuw akkerland, maar zit je ook in het natuurreservaat Coteau du Tunnel, zo toepasselijk genoemd omdat het juist naast een twee kilometer lange spoorwegtunnel is gelegen. Even later kent de wandeling een beetje meer variëteit en loop je een stukje naast de Jeker, maar daarna gaat het weer gestaag naar omhoog om het laatste plateau van de wandeling aan te doen. 

Hier is het iets moeilijker om het juiste pad te vinden aangezien sommige paden niet veel gebruikt worden. In het laatste kwart van de wandeling doorkruiste ik verschillende veldwegen terwijl de boeren druk bezig waren om de vele akkers om te ploegen. Op het einde van de wandeling is er nog een spectaculaire daling die toch voorzichtigheid gebiedt. Op een bepaald moment loop je langs een lange bakstenen muur en wanneer die ophoudt, kom je in een klein stukje bos terecht. Hier gaat het stijl naar beneden, maar vind je amper of geen begaanbare weg en moet je je vastklampen aan takken, bomen en struiken en op het allerlaatste zelfs met handen en voeten. Het is niet de meest gracieuze manier, maar dat is op dat ogenblik wel nodig. 

Conclusie

Het is moeilijk om te ontkennen dat deze wandeling in het mergelland een eerder monotoon karakter kent door de vele akkers en veldwegen, maar dat maakt deze wandeling anderzijds ook uniek in zijn soort en is daarom een dankbaar alternatief als je op zoek bent naar iets anders. De mergelgroeve is een stop waard en deze wandeling kent onverwachts toch een avontuurlijk tintje door de spectaculaire daling op het einde.

De route kan je onder andere terugvinden op Wikiloc.